Türkiye’de çağdaş mimarlık tasarımının önemli bir örneği olan Atatürk Kitaplığı binası, İstanbul’un mimari hafızasını oluşturan yapılardandır. Kurulduğu günden bu yana şehrin düşünsel ve kültürel iklimini şekillendiren bir merkez olma işlevini sürdüren Atatürk Kitaplığı, hem zengin koleksiyonuyla hem de söyleşi ve sergileriyle kentlileri ağırlamaktadır.

5 Eylül 2022 tarihi itibarıyla yeniden araştırma kütüphanesine dönüştürülerek koleksiyonu araştırmacıların hizmetine sunulmuş; gün geçtikçe genişleyen sergi ve etkinlik takvimi de araştırma kütüphanesi işlevini güçlendirmiştir.

Bu çok katmanlı yapı içerisinde yer alan Atatürk Kitaplığı Sanat Galerisi ise bugüne kadar çeşitli sergilere ev sahipliği yapmıştır. 

Atatürk Kitaplığı arşivinde yer alan 32 adet fütüvvetname yazması ve fütüvvet örgütlenmelerine ilişkin tarihsel bilginin ziyaretçilere sunulduğu “Efsane ve Tarihi Gerçeklik Arasında Fütüvvetnameler” ile Jean-Baptiste Poquelin Molière’in 400. yaşı için hazırlanan “İBB Arşivlerinde Molière’den Molyer’e” adlı sergiler; bu mekânda gerçekleşmiş öne çıkan sergilerdendir. 

Atatürk Kitaplığı Sanat Galerisi, sergi hazırlıkları sebebiyle geçici olarak hizmet verememektedir.

Yapının Tarihçesi ve Mimarisi: 

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kütüphane ve Müzeler Şube Müdürlüğü’ne bağlı hizmet veren Atatürk Kitaplığı’nın temelleri Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar uzanır. 1924 yılında “Şehremaneti Kütüphanesi” adıyla kurulan bu kütüphane, önemli bağış ve koleksiyonlarla sürekli gelişerek 1939-1981 yılları arasında İstanbul Belediye Kütüphanesi adıyla tarihi II. Bayezid Medresesi’nde hizmet vermiştir.

Kitaplığın günümüzdeki binasının hikâyesi ise Cumhuriyet’in 50. yılına dayanır. Temeli  Koç Vakfı tarafından 1973 yılında atılan ve 1976’da belediyeye devredilen bina, 1981’den bu yana Atatürk Kitaplığı adıyla faaliyet göstermektedir.

Günümüzdeki binanın projesi Cumhuriyet devri mimarisinin önemli isimlerinden Sedad Hakkı Eldem ve Hamdi Şensoy tarafından tasarlanmıştır. 

Yapı, Cumhuriyet mimarisi açısından özellikle tasarım boyutuyla birlikte önemli bir yere sahiptir.